[Youtube=http://www.youtube.com/watch?v=2fBI-TNT-Yk]
[Youtube=http://www.youtube.com/watch?v=-E_ecnhMf9c]

મૈયા મોરી, મૈં નહીં માખન ખાયો.

ભોર ભયે ગૈયનકે પીછે, મધુબન મોહિં પઠાયો,
ચાર પહર બંસીબટ ભટક્યો, સાંઝ પરે ઘર આયો.

મૈં બાલક બહિયનકો છોટો, સીંકો કેહિ બિધિ પાયો?
ગ્વાલબાલ સબ બૈર પરે હૈં, બરબસ મુખ લપટાયો.

તૂ જનની મનકી અતિ ભોરી, ઈનકે કહે પતિયાયો,
જિય તેરે કછુ ભેદ ઉપજાયો, જાનિ પરાયો જાયો.

યહ લે અપની લકુટ-કમરિયા, બહુત હી નાચ નચાયો,
સૂરદાસ તબ બિહઁસી જશોદા, લઈ ઉર કંઠ લગાયો.

કનૈયા મોરે, તે નહીં માખન ખાયો (જશોદા)
મૈયા મોરી, મૈંને હીં માખન ખાયો. (કાનુડો)


આ પદમાં સૂરદાસે કાનુડા અને જશોદાના સંવાદો સુંદર રીતે વર્ણવ્યા છે. જ્યારે જશોદા મૈયા કાનુડાને માખણ ખાતા જોઈ જાય છે ત્યારે ઘરમાં જ ચોરી પકડાઈ જતા અને અચાનક જ જશોદા મૈયા પુછતા કાનુડો મે “માખણ નથી ખાધુ” તેમ ના પાડે છે. અચાનક પુછવાથી ના પડાઈ જતા કાનુડાને તો થયું કે હવે તો સિદ્ધ કરીને બતાવું કે મેં માખણ નથી ખાધુ. તેથી જાત જાતના બહાના કાઢે છે અને ગાયો ચરાવા નહીં જાઉ તેમ રીસાઈને ના પાડે છે. પદના અંતે સૂરદાસ ખૂબ સુંદર રીતે માતા અને પુત્રનો સંવાદ રચતા જણાવે છે કે અંતે કોઈ જ બહાનું ન ચાલતા કાનુડો કહે છે કે “હું તારો સગો પુત્ર ક્યાં છું હું તો પરાયો જાયો છુ” તેથી જ તું મારા પર આવા આક્ષેપ લગાવે છે. આ શબ્દો જશોદા મૈયાથી સહન ન થતા જશોદા મૈયા ની બંને આંખોમાંથી અશ્રુધારા વહે છે અને તેને હ્રદયે ચાંપીને કહે છે કે હા બેટા તે માખણ નથી ખાધું. અને આ માતા અને પુત્રના અદભૂત હ્રદયદ્રાવક દ્રશ્યો પોતાની આગવી શૈલીમાં વર્ણવતા સૂરદાસ જણાવે છે કે કાનુડો હવે સ્વીકારી લે છે કે મા તો માની જ ગઈ છે તેથી તે પોતાની ચોરી સ્વીકારતા કહે છે કે “સુન મૈયા મોરી, મૈને હીં માખન ખાયો”. અને બંનેની આંખમાંથી શ્રાવણ-ભાદરવો વહી રહ્યાં છે.

Advertisements